ข้ามไปที่เนื้อหาหลัก

ว่าด้วยหมาเฝ้าบ้าน ตอน หลักคิดพื้นฐานหมาเฝ้าบ้าน

24 ตุลาคม 2556
ชาญชัย คุ้มปัญญา
            ในยามที่สังคมไทยอยู่ระหว่างการเผชิญทางแพร่งการแก้ปัญหาหลากหลายด้าน การทุจริตคอร์รัปชันเป็นประเด็นหนึ่งที่สังคมหยิบยกขึ้นมาพูดพร้อมกับประเด็นอื่นๆ ในโอกาสนี้จะขอเสนอความคิดส่วนตัวว่าด้วยหมาเฝ้าบ้าน
            ก่อนจะไปถึงหมาเฝ้าบ้านต้องพูดถึงองค์กรต่อต้านคอร์รัปชัน (ประเทศไทย) ที่หมาเฝ้าบ้านสังกัดอยู่ โดยชื่อองค์กรได้ประกาศชัดว่ามีบทบาทเพื่อการต่อต้านคอร์รัปชันโดยเฉพาะ ไม่มีบทบาทรักษาสิ่งแวดล้อมโลก ไม่มีบทบาทแก้ไขปัญหาเด็กเร่ร่อนหรือแก้ปัญหายาเสพติด แม้ว่าโดยความเป็นมนุษย์เราจำต้องช่วยกันรักษาสิ่งแวดล้อม สงสารเด็กเร่ร่อน ตระหนักว่ายาเสพติดเป็นปัญหาร้ายแรงไม่ยิ่งหย่อนกว่าปัญหาคอร์รัปชัน
            องค์กรต่อต้านคอร์รัปชันเป็นองค์กรภาคประชาชนที่มีบทบาทชัดเจน เช่นเดียวกับกรีนพีซ มูลนิธิเด็ก หรือองค์กรต่อต้านยาเสพติด เป็นหลักการแบ่งแยกกันทำงานตามความสนใจ ตามความถนัด เพื่อเป็นผู้เชี่ยวชาญในภารกิจของตน เกิดประสิทธิภาพสูงสุด

            หมาเฝ้าบ้านก็มีลักษณะเช่นเดียวกัน ผู้เข้าร่วมเป็นอาสาสมัครที่ต่างมีภารกิจประจำอยู่แล้ว แต่ด้วยจิตสาธารณะ ด้วยความปรารถนาดีต่อสังคมจึงอาสาตัวเข้ามามีส่วน หวังแบ่งเวลาส่วนหนึ่งเพื่อร่วมกันอาสา ร่วมกับองค์กรในการต่อต้านคอร์รัปชันอย่างมียุทธศาตร์ มีเอกภาพ

            เพื่อให้ชัดเจนยิ่งขึ้น ในที่นี้ขอเสนอความเห็นเบื้องต้นสองสามข้อเพื่อเป็นหลักคิดพื้นฐานของหมาเฝ้าบ้าน ดังนี้
            ข้อแรก ไม่แบกโลกไว้คนเดียว
            หลักคิดข้อแรกคือหมาเฝ้าบ้านต้องไม่คิดว่าตนคือผู้แบกความรับผิดชอบการต่อต้านคอร์รัปชันทั้งหมดไว้แต่ผู้เดียว เพราะไม่สอดคล้องกับความจริง ไม่สามารถทำได้ ในทางตรงข้ามต้องยึดมั่นว่าตนเป็นส่วนเล็กๆ ส่วนหนึ่งของสังคม เป็นกลไกหนึ่งของสังคมเท่านั้น ต้องพยายามแสวงหาความร่วมมือจากหน่วยงานอื่นๆ องค์กรอื่นๆ พยายามแสวงหาแนวร่วมให้มากที่สุด
            อาสาสมัครหมาเฝ้าบ้านไม่ใช่พระเอกขี่ม้าขาว เป็นเพียงคนธรรมดาที่อยากมีส่วนร่วมมากบ้างน้อยบ้างตามบริบทของตน

            ข้อสอง ส่งเสริมความเชี่ยวชาญ
            การทุจริตคอร์รัปชันนับวันจะยิ่งซับซ้อน เพราะผู้กระทำผิดได้เรียนรู้ ได้พัฒนาวิธีการของตนให้ยากแก่การจับผิด ในขณะที่ระบบการป้องปรามตรวจสอบได้พัฒนาให้มีความซับซ้อนเพิ่มขึ้นมากเช่นกัน
            แน่นอนว่าทุกคนสามารถเป็นอาสาสมัครหมาเฝ้าบ้าน ไม่จำกัดความรู้และประสบการณ์ แต่ละคนสามารถแสดงบทบาทของตนได้ สังคมต้องการให้มีอาสาสมัครมากที่สุดเท่าที่จะมีได้ แต่ในอีกด้านหนึ่งสมาชิกหมาเฝ้าบ้านควรพัฒนาความรู้ความเข้าใจ เพื่อให้ตนมีขีดความสามารถในการต่อต้านคอร์รัปชันสูงสุด เป็นประโยชน์ต่อองค์กรและภาพรวมการต่อต้านคอร์รัปชันให้มากที่สุด
            สมาชิกหมาเฝ้าบ้านสามารถเลือกที่จะแสดงบทบาทตามความรู้ความเข้าใจที่มีอยู่ และสามารถเป็นสมาชิกที่พัฒนาความรู้ความสามารถจนเป็นผู้เชี่ยวชาญทางด้านนี้

            ข้อสาม การต่อสู้ทางการเมืองกับหมาเฝ้าบ้าน
            การต่อสู้ทางการเมือง การช่วงชิงอำนาจทางการเมืองเป็นเรื่องปกติของสังคม ประวัติศาสตร์โลกหลายพันปีเต็มไปด้วยเรื่องราวเหล่านี้ การปกครองตามระบอบประชาธิปไตยต้องการและส่งเสริมให้ประชาชนมีส่วนร่วมทางการเมืองให้มากที่สุดเท่าที่จะมากได้
            การทุจริตคอร์รัปชันเป็นหนึ่งในประเด็นที่ถูกหยิบยกขึ้นมาเอ่ยถึงอยู่เสมอในทางการเมือง การอภิปรายไม่ไว้วางใจรัฐบาลก็จะมีหัวข้อนี้ การรัฐประหารมักจะมีเรื่องนี้เป็นเหตุผลรวมอยู่ด้วย

            บทบาทหลักที่เหมาะสมของหมาเฝ้าบ้านคือ การป้องปราม การเฝ้าระวังเหตุ การส่งเสริมให้มีอาสาสมัครมาร่วมด้วยช่วยกันให้มากที่สุด ทำให้สังคมตื่นรู้ ตื่นตัวและร่วมกันต่อต้านคอร์รัปชัน เป็นส่วนหนึ่งภายใต้ยุทธศาสตร์องค์กรที่มีบทบาทครอบคลุมมากกว่า
            แต่บทบาทหน้าที่ของหมาเฝ้าบ้านดังกล่าวไม่ได้อิงหรือทำหน้าที่เพื่อใคร กลุ่มการเมืองใด หรือเพื่อหน่วยงานใดที่ไม่เกี่ยวข้องกับการต่อต้านคอร์รัปชันโดยตรง

            หากข้อมูลของหมาเฝ้าบ้านเป็นเหตุให้พรรค ก. สามารถโค่นล้มพรรค ข. จะไม่เกี่ยวข้องกับหมาเฝ้าบ้าน เช่นเดียวกับหากมีผู้ทำการรัฐประหารโค่นล้มรัฐบาลก็ไม่เกี่ยวข้องกับหมาเฝ้าบ้านเช่นกัน เพราะบทบาท การเปิดเผยข้อมูลของหมาเฝ้าบ้านกระทำเพื่อสาธารณะประโยชน์ ไม่ได้เจาะจงเพื่อใครหรือกลุ่มใดโดยเฉพาะ

            สหรัฐอเมริกาเป็นประเทศหนึ่งที่มีองค์กรภาคประชาชนจำนวนนับหมื่นนับแสน มีกลุ่มที่ส่งเสริมให้ประชาชนมีอาวุธปืนเพราะเห็นว่าจำต้องมีอาวุธสำหรับป้องกันตนเอง กับกลุ่มต่อต้านเพราะเห็นว่าการมีอาวุธทำให้เกิดการยิงกันตายมากขึ้น อเมริกามีกลุ่มส่งเสริมนโยบายประกันสุขภาพ (รัฐบาลใช้งบประมาณสนับสนุนให้ประชาชนสามารถรับบริการรักษาโรค) กับกลุ่มต่อต้านนโยบายดังกล่าวเพราะเห็นว่าเป็นการสิ้นเปลืองงบประมาณ เป็นปัญหาแก่ประเทศในระยะยาว
            ในสังคมหนึ่งๆ จึงมีหลากหลายความคิด ประชาชนทุกคนมีสิทธิเลือกสนับสนุนตามกลุ่มที่ตนเห็นชอบ และหมาเฝ้าบ้านควรเป็นกลุ่มอาสาสมัครที่มุ่งให้ความสนใจกับการต่อต้านคอร์รัปชันเพื่อประโยชน์ของทุกคนทุกฝ่าย ไม่จำกัดตนเองแม้มีแรงกดดันจากภายนอก

            ดังที่กล่าวแล้วว่าหมาเฝ้าบ้านไม่ใช่พระเอกขี่ม้าขาว แต่หากการทำหน้าที่ของเรามีประสิทธิภาพ จะช่วยให้กลุ่มอื่นๆ ในสังคมลุกขึ้นมาแสดงบทบาทของเขาเอง
---------------


โพสต์ยอดนิยมจากบล็อกนี้

“เลือกที่จะสู้”

จงลืมอดีต มองอนาคต ตัดสินใจที่จะลุกขึ้นสู้อีกครั้ง การเก็บเกี่ยวกำลังรออยู่ข้างหน้า อนาคตมีไว้สำหรับผู้ “เลือกที่จะสู้” เท่านั้น คนไม่ได้เกิดมาเท่าเทียม แต่ทุกคนสามารถ “เลือกที่จะสู้” หรือ “ยอมแพ้” คนที่ไม่สู้ไม่ต่างจากซากศพที่เดินได้ “วันนี้” กับ “พรุ่งนี้” ไม่มีความหมายสำหรับเขา ------------ คนที่สู้ “ทุกวันมีความหมาย” “ทุกวันเป็นวันแห่งพลัง วันแห่งความหวัง” เขารอยคอยวันพรุ่งนี้ วันที่จะได้เก็บเกี่ยว -------------- ใครบ้างที่ไม่เคยผิดพลาด ไม่เคยล้มเหลว คนที่สู้ “จะไม่อยู่เฉย จะมุ่งไปข้างหน้า มุ่งไปข้างหน้า มุ่งไปข้างหน้าเท่านั้น” “เขาจะพัฒนา” และทำได้ดีขึ้นๆ ความล้มเหลวคือ “ขั้นบันได” สู่ความสำเร็จของเขา -------------- ถ้าเลือกที่จะไม่ยอมแพ้ ก็มีสิทธิชนะ ถ้าเลือกที่จะไม่ยอมแพ้ ความมีชีวิตชีวาจะเบ่งบานต่อไป สู้ เพื่อเอาชนะตนเอง สู้ เพื่อคนที่รัก สู้ เพื่อวิสัยทัศน์ ท่านเกิดมาเพื่อวิสัยทัศน์ใด ------------ จงลืมอดีต มองอนาคต ตัดสินใจที่จะลุกขึ้นสู้อีกครั้ง การเก็บเกี่ยวกำลังรออยู่ข้างหน้า อนาคตมีไว้สำหรับผู้ “เลือกที่จะสู้” เท่านั้น
11 ตุลาคม 2017 ชาญชัย คุ้มปัญญา --------------- ภาพ : เลือกที่จะสู้ เคร…

เด็กติดเกมติดเน็ต ควรแก้ที่เด็กหรือผู้ใหญ่

สังคมกังวลเมื่อเด็กติดเกมติดเน็ตมากขึ้นทุกที พ่อแม่หลายคนห่วงลูกที่ผลการเรียนแย่ลง กรณีร้ายแรงคือกลายเป็นคนอารมณ์แปรปรวน ควบคุมตัวเองไม่ได้ คำถามคือใครที่ทำให้เด็กติดเกมติดเน็ต

รายงานกระทรวงสาธารณสุขญี่ปุ่นล่าสุดระบุว่านักเรียนมัธยมต้นกับมัธยมปลายทุก 1 ใน 7 คนกำลังเผชิญปัญหาจากการติดอินเทอร์เน็ต (Internet addiction)สถิตินี้เพิ่มสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว เด็กเหล่านี้ไม่สนใจเรียนหนังสือ ทำกิจกรรมในชีวิตประจำวัน เป็นข้อมูลสำรวจเมื่อสิ้นปีงบประมาณ 2017 พบว่าเด็กนักเรียนญี่ปุ่นราว 930,000 คนติดเกมออนไลน์หรือโซเชียลมีเดีย ในขณะที่เมื่อ 5 ปีก่อนมีเพียง 400,000 รายเท่านั้น  โรคติดอินเทอร์เน็ต : โรคติดอินเทอร์เน็ตหรือ Internet Addiction Disorder (IAD) เป็นการ “เสพติด” (an addiction) คือยิ่งเล่นยิ่งอยากเล่นต่อ สูญเสียการควบคุมตัวเอง ระบบประสาทและสมองผิดปกติ การติดเน็ตรวมทุกกิจกรรมที่ทำผ่านอินเทอร์เน็ต เช่น การท่องเว็บ ดูหนังโป๊ คุยในห้องแชท ส่งข้อความไปมา เล่นเกมในเน็ต ฯลฯ อาจเป็นการใช้เน็ตผ่านคอมพิวเตอร์ สมาร์ทโฟนหรืออุปกรณ์อื่นๆ โรคติดอินเทอร์เน็ต ไม่เพียงทำลายสุขภาพผู้เล่นอินเทอร์เน็ต ทำให้ระบบประสาท…

อีโบลาระบาดจริงอีกครั้งที่คองโก

รัฐบาลคองโกประกาศภัยเชื้ออีโบลาระบาด พบผู้เสียชีวิตใกล้ 40 รายแล้ว ข่าวดีคือองค์การอนามัยโลกให้ความช่วยเหลือใกล้ชิด มีวัคซีนป้องกันโรค แต่เขตระบาดอยู่ในพื้นที่สงครามยากต่อการควบคุม

กระทรวงสาธารณสุขประเทศคองโกแถลงเมื่อวันที่ 7 สิงหาคมว่ามีผู้เสียชีวิตจากเชื้อไวรัสอีโบลา (Ebola virus) เพิ่มอีก 2 ราย รวมแล้วการระบาดรอบใหม่พบผู้เสียชีวิตแล้ว 36 ราย
ล่าสุด ข้อมูลเมื่อวันที่ 24 สิงหาคม ยอดผู้เสียชีวิตเพิ่มเป็น 105 รายแล้ว แม้จะมีระบบควบคุมกักกันโรค ให้วัคซีนวันละ 400-600 ราย ที่แย่ที่สุดคือเจ้าหน้าที่สาธารณสุขติดเชื้อด้วย

องค์การอนามัยโลกแถลงว่าสายพันธุ์ที่ระบาดเป็นสายพันธุ์รุนแรงที่สุด อัตราเสียชีวิตสูงสุด ตั้งแต่ร้อยละ 50 ขึ้นไป ดีที่เป็นสายพันธุ์เดิมที่มีวัคซีนป้องกัน อย่างไรก็ตาม พื้นที่ระบาดอยู่ในแถบภาคเหนือเขตไม่สงบ มีการปะทะกันด้วยอาวุธสงครามของกองกำลังต่างๆ เป็นอีกสาเหตุที่การควบคุมโรคยากลำบากขึ้นมาก อะไรคือโรคอีโบลา : โรคอีโบลา (Ebola virus disease หรือ EVD) คือโรคติดเชื้อไวรัสเฉียบพลันชนิดหนึ่ง ยังไม่มียารักษา ผู้ป่วยมีอัตราเสียชีวิตสูง ผู้ติดเชื้อจะเริ่มต้นด้วยอาการคล้ายหวัดหลายอย่าง …